Tonsillit, boğazın arka bölümünde bulunan bademciklerin iltihaplanmasıdır. Bademcikler, bağışıklık sisteminin bir parçasıdır ve vücudun mikroplara karşı savunmasına yardımcı olur. Ancak virüs veya bakteriler nedeniyle kendileri de enfeksiyona uğrayabilir.Özellikle çocuklarda ve gençlerde sık görülen bu rahatsızlık, boğaz ağrısı ve yutkunma güçlüğüyle kendini gösterebilir. Bazı kişilerde ateş ve boyundaki lenf bezlerinde şişlik de görülebilir.
En Yaygın Belirtileri Nelerdir?
Tonsillitin en belirgin belirtisi boğaz ağrısıdır. Yutkunurken ağrı artabilir ve bademcikler kızararak şişebilir. Bazı vakalarda bademciklerin üzerinde beyaz lekeler veya iltihaplı alanlar görülebilir.
Diğer belirtiler arasında ateş, baş ağrısı, halsizlik, ağız kokusu ve boyunda hassasiyet bulunur. Çocuklarda iştahsızlık ve karın ağrısı da ortaya çıkabilir.
Belirtilerin şiddeti enfeksiyonun nedenine göre değişebilir. Nefes almada veya tükürüğü yutmada güçlük yaşanması ise acil değerlendirme gerektirir.
Tonsillit Neden Oluşur?
Tonsillitin en yaygın nedenleri virüslerdir. Soğuk algınlığı ve grip gibi enfeksiyonlara yol açan virüsler bademcik iltihabına neden olabilir.
Bunun yanında A grubu streptokok bakterisi de tonsillite yol açabilir. Bakteriyel enfeksiyonlarda uygun tedavi gerekip gerekmediği muayene ve testlerle belirlenir.
Enfeksiyonlar genellikle öksürük, hapşırık ve yakın temas sırasında yayılan mikroplarla bulaşabilir. Kalabalık ortamlarda bulunmak da bulaşma ihtimalini artırabilir.
Tanı ve Tedavi Nasıl Yapılır?
Doktor, boğazı ve bademcikleri muayene ederek belirtileri değerlendirir. Gerekli durumlarda hızlı streptokok testi veya boğaz kültürü yapılabilir. Böylece enfeksiyonun bakteriyel olup olmadığı araştırılır.
Viral tonsillitte antibiyotikler işe yaramaz. Tedavi genellikle dinlenme, yeterli sıvı tüketimi ve şikâyetleri hafifletmeye yönelik yöntemlerden oluşur. Bakteriyel enfeksiyon doğrulanırsa doktor uygun antibiyotik tedavisini planlayabilir.
Sık tekrarlayan veya ciddi sorunlara neden olan bademcik iltihaplarında bademciklerin alınması da değerlendirilebilir. Ancak bu karar kişinin sağlık durumuna göre uzman tarafından verilir.
Boğaz ağrısı birkaç gün içinde düzelmiyorsa, yüksek ateş eşlik ediyorsa veya şikâyetler sık sık tekrarlıyorsa doktora başvurulmalıdır. Doğru tanı, gereksiz antibiyotik kullanımını önler ve uygun tedavinin başlamasını sağlar.