Safra reflüsü, karaciğerde üretilen ve yağların sindirilmesine yardımcı olan safranın ince bağırsaktan mideye, bazen de yemek borusuna doğru geri kaçmasıdır. Normal şartlarda safra, ince bağırsağa ilerleyerek sindirime katılır. Ancak bu akışın yönü değiştiğinde mide dokusu tahriş olabilir ve çeşitli sindirim şikâyetleri ortaya çıkabilir. Safra reflüsü, mide asidinin yemek borusuna kaçtığı asit reflüsüyle karıştırılabilir. Peki ikisi arasındaki fark nedir?Safra Reflüsü Neden Oluşur?
Safra reflüsünün temel nedenlerinden biri, mide ile ince bağırsak arasındaki geçişi kontrol eden mekanizmanın düzgün çalışmamasıdır. Bu bölgede meydana gelen işlev bozuklukları, safranın mideye geri dönmesine yol açabilir.
Daha önce mide ameliyatı geçirmiş kişilerde safra reflüsü gelişme ihtimali artabilir. Özellikle midenin bir bölümünün çıkarıldığı veya sindirim sisteminin normal bağlantılarının değiştirildiği ameliyatlardan sonra bu durum görülebilir.
Safra kesesi ameliyatı sonrasında da bazı kişilerde safra reflüsüyle ilişkili şikâyetler ortaya çıkabilir. Bununla birlikte safra kesesinin alınması, her kişide mutlaka reflü gelişeceği anlamına gelmez.
Safra Reflüsünün Belirtileri Nelerdir?
Safra reflüsü, kişiden kişiye değişen belirtilerle kendini gösterebilir. En sık karşılaşılan şikâyetlerden biri mide bölgesinde hissedilen yanma ve rahatsızlıktır. Ancak bu belirtiler başka sindirim sistemi sorunlarında da görülebilir.
Safra reflüsünde karşılaşılabilecek belirtiler şunlardır:
- Midenin üst bölümünde yanma veya ağrı
- Bulantı ve zaman zaman kusma
- Ağızda acı veya ekşi tat
- Yemek sonrasında rahatsızlık hissi
- İştah azalması
- Bazı kişilerde sarı-yeşil renkli kusmuk
Özellikle sarı veya yeşil renkli kusma safra içerebilir; ancak tek başına safra reflüsü tanısı koydurmaz. Şiddetli karın ağrısı, tekrarlayan kusma veya sıvı alamama gibi durumlarda tıbbi değerlendirme geciktirilmemelidir.
Safra Reflüsü ile Mide Asidi Reflüsü Arasındaki Fark Nedir?
Bu iki rahatsızlık benzer şikâyetlere neden olabildiği için sık sık birbirine karıştırılır. Ancak geri kaçan sıvının kaynağı farklıdır.
Asit reflüsünde mide asidi yemek borusuna doğru yükselir. Safra reflüsünde ise karaciğerde üretilen safra ince bağırsaktan mideye geri döner. Bazı kişilerde her iki durum aynı anda da görülebilir.
Safra reflüsünün yalnızca belirtilere bakılarak asit reflüsünden ayrılması her zaman mümkün değildir. Doktor gerekli görürse endoskopi ve farklı incelemelerle mide ve yemek borusunun durumunu değerlendirebilir.
Safra Reflüsü Nasıl Tedavi Edilir?
Tedavi, şikâyetlerin şiddetine ve altta yatan nedene göre belirlenir. Doktor bazı hastalarda mide içeriğinin hareketini düzenlemeye veya safra asitlerinin etkisini azaltmaya yönelik ilaçlar önerebilir.
Az miktarda ve daha sık yemek yemek, aşırı yağlı öğünlerden kaçınmak ve yemek sonrasında hemen uzanmamak bazı kişilerde rahatsızlığı azaltabilir. Ancak bu değişiklikler tek başına her hastada yeterli olmayabilir.
İlaç tedavisine rağmen devam eden ve ciddi sorunlara neden olan vakalarda farklı tedavi seçenekleri değerlendirilebilir. Cerrahi müdahale ise yalnızca uygun görülen özel durumlarda gündeme gelir.
Safra reflüsü, uzun süre devam eden mide şikâyetlerinin olası nedenlerinden biridir. Sürekli yanma, bulantı veya tekrarlayan kusma yaşayan kişilerin kendi kendine ilaç kullanmak yerine gastroenteroloji uzmanından değerlendirme alması önemlidir.